ทรัมป์ประกาศหยุดภารกิจทางทหาร เปิดช่องแคบฮอร์มุซชั่วคราว หวังเจรจายุติสงครามอิหร่าน

เมื่อวันที่ 6 พฤษภาคม 2569 สื่อสหรัฐฯ รายงานว่า โดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา ประกาศหยุดภารกิจทางทหาร "Project Freedom" ซึ่งเริ่มดำเนินการเพียง 3 วัน เพื่อเปิดทางเดินเรือผ่านช่องแคบฮอร์มุซ หลังจากมีรายงานว่าทำเนียบขาวใกล้สรุปบันทึกความยาว 1 หน้ากระดาษ เพื่อยุติสงครามกับอิหร่าน โดยอิหร่านยืนยันว่าต้องการข้อตกลงที่ยุติธรรมและครอบคลุม ขณะที่ราคาน้ำมันปรับตัวลดลง

รายละเอียดข้อตกลงที่ใกล้บรรลุ

Axios สื่อสหรัฐฯ รายงานโดยอ้างแหล่งข่าวใกล้ชิดทำเนียบขาว 2 คน และแหล่งข่าวอื่นอีก 2 คน ว่าฝ่ายบริหารของทรัมป์เชื่อว่ากำลังเข้าใกล้การบรรลุร่างบันทึกความยาว 1 หน้ากระดาษ เพื่อยุติความขัดแย้งกับอิหร่าน ข้อตกลงดังกล่าวจะประกอบด้วยประเด็นสำคัญ ได้แก่ อิหร่านตกลงระงับการทำนิวเคลียร์ สหรัฐฯ จะยกเลิกมาตรการคว่ำบาตรและปล่อยเงินอิหร่านที่ถูกอายัดหลายพันล้านดอลลาร์ และทั้ง 2 ฝ่ายจะยกเลิกข้อจำกัดการเดินเรือผ่านช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นเส้นทางขนส่งน้ำมันสำคัญของโลก

การประกาศหยุดภารกิจ Project Freedom

ก่อนหน้านี้ทรัมป์ประกาศระงับ Project Freedom โดยระบุว่ามีความคืบหน้าอย่างมากในการเจรจา ผ่านโพสต์บนโซเชียลมีเดียว่า ได้ตกลงร่วมกันว่า ในขณะที่การปิดกั้นยังคงมีผลบังคับใช้ Project Freedom จะถูกหยุดชั่วคราว เพื่อดูว่าจะสามารถสรุปและลงนามในข้อตกลงได้หรือไม่ ภารกิจ Project Freedom ถูกเปิดตัวเมื่อวันอาทิตย์ที่ผ่านมา (3 พ.ค.) เพื่อใช้กองทัพเรือสหรัฐฯ นำเรือพาณิชย์ผ่านช่องแคบที่ถูกปิดกั้น อย่างไรก็ตาม ภารกิจดังกล่าวล้มเหลวในการฟื้นฟูการจราจรทางเรืออย่างมีนัยสำคัญ และกลับกระตุ้นให้อิหร่านโจมตีเรือเพิ่มขึ้น

—

สถานการณ์ล่าสุดในช่องแคบฮอร์มุซ

ล่าสุด บริษัทขนส่งสินค้าฝรั่งเศสรายงานว่า เรือบรรทุกตู้คอนเทนเนอร์ของตนถูกโจมตีในช่องแคบฮอร์มุซเมื่อวานนี้ (5 พ.ค.) และมีลูกเรือได้รับบาดเจ็บถูกส่งอพยพออกมา อิหร่านปิดกั้นช่องแคบฮอร์มุซสำหรับเรือทุกชาติ ยกเว้นเรือของตนเอง หลังสหรัฐฯ และอิสราเอลเริ่มปฏิบัติการทางทหารเมื่อวันที่ 28 ก.พ. ส่วนสหรัฐฯ ก็ประกาศปิดกั้นท่าเรืออิหร่านในเดือน เม.ย. การโจมตีล่าสุดเกิดขึ้นกับเรือสินค้าของเกาหลีใต้ ที่รายงานว่ามีระเบิดในห้องเครื่องยนต์ นอกจากนี้ อิหร่านยังโจมตีเป้าหมายในสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ (UAE) รวมถึงท่าเรือส่งออกน้ำมันสำคัญ

ท่าทีของอิหร่าน

อับบาส อารักชี รมว.ต่างประเทศอิหร่าน ซึ่งอยู่ระหว่างเยือนจีนวันนี้ ระบุว่า อิหร่านยังยืนยันที่จะรับข้อตกลงที่ยุติธรรมและครอบคลุมเท่านั้น โดยไม่ได้กล่าวถึงคำพูดล่าสุดของทรัมป์โดยตรง อารักชียังโทรศัพท์หารือกับรัฐมนตรีต่างประเทศซาอุดีอาระเบีย เพื่อเน้นย้ำความสำคัญของการทูตในภูมิภาค เพื่อป้องกันการยกระดับความขัดแย้ง

แรงกดดันต่อทรัมป์ก่อนเลือกตั้งกลางเทอม

ตลอดช่วงสงคราม ทรัมป์มักอ้างความคืบหน้าในการเจรจาเมื่อประกาศเปลี่ยนทิศทางปฏิบัติการทางทหาร โดยไม่เปิดเผยรายละเอียดมากนัก ฝ่ายสหรัฐฯ ย้ำว่าไม่สามารถยอมให้อิหร่านควบคุมการจราจรผ่านช่องแคบฮอร์มุซได้ ความขัดแย้งครั้งนี้เริ่มต้นจากการโจมตีทางอากาศของสหรัฐฯ-อิสราเอลต่ออิหร่าน ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตหลายพันคนในอิหร่าน และอีกหลายพันคนในเลบานอน จากการบุกของอิสราเอลเพื่อกวาดล้างเฮซบอลลาห์ที่สนับสนุนอิหร่าน ประธานาธิบดีทรัมป์กล่าวซ้ำ ๆ ว่า สงครามได้ทำลายขีดความสามารถทางทหารของอิหร่าน จนเหลือเพียง "ปืนฉีดน้ำ" และเตหะรานต้องการสันติภาพ แม้จะมีท่าทีแข็งกร้าวในที่สาธารณะ

สถานการณ์สงครามส่งแรงกดดันต่อฝ่ายบริหารของทรัมป์อย่างหนัก โดยเฉพาะก่อนการเลือกตั้งกลางเทอมในเดือน พ.ย. เนื่องจากราคาน้ำมันที่สูงขึ้นกระทบกระเป๋าเงินของประชาชนโดยตรง ทั้งนี้ หลังหยุดยิงชั่วคราวเมื่อวันที่ 8 เม.ย. ทั้ง 2 ฝ่ายเคยจัดการเจรจารอบแรกที่ปากีสถาน แต่ยังไม่สามารถจัดรอบที่ 2 ได้ เนื่องจากต่างฝ่ายต่างกล่าวหาว่าอีกฝ่ายเรียกร้องที่ไม่สมเหตุสมผล