กรมทรัพย์สินทางปัญญาขึ้นทะเบียน GI “ปลาสลิดบ้านแพ้ว” สมุทรสาคร ยกระดับสินค้าเกษตรสู่พรีเมียม
วันนี้ (16 เมษายน 2569) กรมทรัพย์สินทางปัญญาได้ประกาศขึ้นทะเบียนสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ (GI) สำหรับ “ปลาสลิดบ้านแพ้ว” ในจังหวัดสมุทรสาครอย่างเป็นทางการ ซึ่งเป็นการต่อยอดจากสินค้า GI ก่อนหน้านี้ของพื้นที่ เช่น ลำไยพวงทองบ้านแพ้ว มะพร้าวน้ำหอมบ้านแพ้ว และน้ำช่อดอกมะพร้าวน้ำหอมบ้านแพ้ว เพื่อตอกย้ำคุณภาพสินค้าเกษตรและผลิตภัณฑ์แปรรูปจากภูมิปัญญาท้องถิ่น พร้อมยกระดับสู่ตลาดพรีเมียม
จุดเด่นของปลาสลิดบ้านแพ้วที่แตกต่างจากแหล่งอื่น
นางอรมน ทรัพย์ทวีธรรม อธิบดีกรมทรัพย์สินทางปัญญา เปิดเผยว่า ปลาสลิดบ้านแพ้วมีความโดดเด่นเฉพาะตัว เนื่องจากพื้นที่จังหวัดสมุทรสาครเป็นที่ราบลุ่มชายฝั่งทะเลที่มีระบบชลประทานครอบคลุมทั้งพื้นที่ ทำให้น้ำมีคุณภาพดีตลอดทั้งปี อีกทั้งสภาพน้ำกร่อยยังอุดมไปด้วยสารอาหารและหญ้าที่ช่วยสร้างแหล่งอาหารธรรมชาติ ประกอบกับภูมิปัญญาการเลี้ยงปลาสลิดแบบดั้งเดิมที่สืบทอดจากรุ่นสู่รุ่น
โดยมีการขุดบ่อให้มีความลึกมากพอจนแสงแดดส่องไม่ถึงพื้นบ่อ ทำให้อุณหภูมิน้ำเย็น ส่งผลให้ปลาสลิดสดมีสีเทาอ่อน ซึ่งสีไม่เข้มเท่าปลาสลิดจากแหล่งอื่น เนื้อปลาละเอียด นุ่ม แน่น ไม่ร่วน และไม่มีกลิ่นโคลน เนื้อปลาสดที่ทอดจะมีรสชาติหวานเป็นเอกลักษณ์
กระบวนการแปรรูปอย่างพิถีพิถัน
เมื่อนำปลาสดมาผ่านกระบวนการแปรรูปอย่างพิถีพิถัน ตั้งแต่การคัดเลือกปลาที่มีขนาดเหมาะสม การผ่าทำความสะอาด การหมักเกลือในสัดส่วนที่พอดี และการตากแดดตามวิธีดั้งเดิมของชุมชน จนได้เป็นปลาสลิดแดดเดียวและปลาสลิดหอมที่มีเนื้อแน่น แห้ง ไม่ร่วน ไม่มีกลิ่นโคลน เมื่อทอดสุกเนื้อปลาจะมีความนุ่ม รสชาติเค็มพอดี และมีกลิ่นหอมโดดเด่น
ปัจจุบันมีปริมาณการผลิตปลาสลิดบ้านแพ้วอยู่ที่ 8 ล้านกิโลกรัมต่อปี สามารถสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจให้กับจังหวัดได้สูงถึง 740 ล้านบาทต่อปี
การขึ้นทะเบียน GI และการต่อยอดสู่การท่องเที่ยวชุมชน
การขึ้นทะเบียน GI ปลาสลิดบ้านแพ้วสอดคล้องกับนโยบายของกระทรวงพาณิชย์ในการสร้างมูลค่าเพิ่มสินค้าเกษตรและสินค้าอัตลักษณ์ชุมชนอย่างเป็นระบบ โดยกรมฯ มีแนวทางส่งเสริมและยกระดับสินค้าอย่างครบวงจร ทั้งการจัดทำระบบควบคุมคุณภาพสินค้าเพื่อสร้างความเชื่อมั่นให้ผู้บริโภค การส่งเสริมองค์ความรู้ด้านการตลาดให้แก่ผู้ประกอบการ และการพัฒนาบรรจุภัณฑ์ให้มีความทันสมัย สามารถสะท้อนอัตลักษณ์ GI ให้เหมาะกับตลาดพรีเมียม ตลอดจนการขยายช่องทางการตลาดทั้งออนไลน์และออฟไลน์
นอกจากนี้ กรมฯ ยังมุ่งมั่นส่งเสริมการต่อยอดแหล่งผลิตสินค้า GI ให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวของชุมชน เพื่อเชื่อมโยงสินค้าอัตลักษณ์พื้นถิ่นเข้ากับประสบการณ์ท่องเที่ยว สอดรับกับนโยบาย “365 วัน มหัศจรรย์เมืองไทยเที่ยวได้ทุกวัน” ของรองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ ที่มุ่งยกระดับสินค้าและบริการสู่การท่องเที่ยวมูลค่าสูง โดยใช้จุดแข็งด้านคุณภาพและอัตลักษณ์ของสินค้าในท้องถิ่นสร้างรายได้สู่ผู้ประกอบการในพื้นที่ตลอดทั้งปี
สถานะสินค้า GI ในประเทศไทย
ปัจจุบันประเทศไทยมีสินค้า GI ที่ขึ้นทะเบียนแล้ว 256 รายการ และสามารถสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจให้กับชุมชนรวมกว่า 115,979 ล้านบาท ซึ่งกรมมั่นใจว่า การขึ้นทะเบียน GI จะช่วยผลักดันให้ปลาสลิดบ้านแพ้วเป็นที่รู้จักในวงกว้างยิ่งขึ้น พร้อมส่งเสริมให้ผู้ผลิตและผู้ประกอบการในพื้นที่จังหวัดสมุทรสาครร่วมกันรักษามาตรฐานการผลิต และต่อยอดการพัฒนาสินค้า GI ให้เติบโตอย่างต่อเนื่อง
ทั้งในมิติสินค้าเกษตรมูลค่าสูงและ Soft Power ด้านอาหารของไทย ควบคู่กับการพัฒนาแหล่งผลิตเป็นแหล่งเรียนรู้และแหล่งท่องเที่ยววิถีชุมชน อันจะก่อให้เกิดการสร้างรายได้ กระจายโอกาสทางเศรษฐกิจ และยกระดับคุณภาพชีวิตของคนในพื้นที่อย่างยั่งยืนในระยะยาว
