จดทะเบียนสมรส 2569: ทุกขั้นตอนและเอกสารที่ต้องเตรียมให้พร้อม
ในยุคที่ประเทศไทยรับรอง "สมรสเท่าเทียม" อย่างเป็นทางการ คู่รักทุกเพศสภาพสามารถจดทะเบียนสมรสได้อย่างถูกต้องตามกฎหมาย เพื่อรับสิทธิประโยชน์ต่างๆ อย่างเต็มที่ การเตรียมความพร้อมจึงเป็นสิ่งสำคัญ โดยเฉพาะการรู้จักเอกสารและขั้นตอนที่จำเป็น
คุณสมบัติและเงื่อนไขเบื้องต้นสำหรับการจดทะเบียนสมรส
ก่อนเริ่มต้นกระบวนการ คู่สมรสต้องตรวจสอบคุณสมบัติพื้นฐาน ดังนี้:
- ทั้งสองฝ่ายต้องมีอายุไม่ต่ำกว่า 18 ปีบริบูรณ์ หากอายุต่ำกว่านี้ ต้องขออนุญาตจากศาล
- ผู้ที่มีอายุ 20 ปีบริบูรณ์ขึ้นไป สามารถดำเนินการได้ด้วยตนเอง
- ต้องไม่เป็นบุคคลวิกลจริตหรือไร้ความสามารถ
- ต้องไม่เป็นคู่สมรสของบุคคลอื่นอยู่แล้ว
- ต้องไม่เป็นพี่น้องร่วมบิดาหรือมารดาเดียวกัน
- ผู้รับบุตรบุญธรรมไม่สามารถสมรสกับบุตรบุญธรรมได้
- หญิงหม้ายที่ต้องการสมรสใหม่ ต้องรอให้การสมรสครั้งก่อนสิ้นสุดไปแล้วไม่น้อยกว่า 310 วัน เว้นแต่มีข้อยกเว้น เช่น คลอดบุตรแล้ว มีใบรับรองแพทย์ว่าตั้งครรภ์ หรือสมรสกับคู่สมรสเดิม
เอกสารสำคัญที่ต้องเตรียมสำหรับการจดทะเบียนสมรส
การเตรียมเอกสารให้ครบถ้วนเป็นขั้นตอนแรกที่ขาดไม่ได้ โดยมีรายการดังนี้:
- บัตรประจำตัวประชาชน หรือบัตรอื่นที่ราชการออกให้ หรือยืนยันตัวตนผ่านแอปพลิเคชัน ThaID
- สำเนาทะเบียนบ้าน ของทั้งสองฝ่าย
- หนังสือยินยอม จากผู้มีอำนาจปกครอง (กรณีผู้เยาว์ที่มีอายุ 18 ปีบริบูรณ์แต่ยังไม่บรรลุนิติภาวะ)
- สำเนาหนังสือเดินทาง (Passport) สำหรับชาวต่างประเทศ
- หนังสือรับรองสถานภาพบุคคลจากสถานทูตหรือสถานกงสุล พร้อมแปลเป็นภาษาไทยและรับรองนิติกรณ์เอกสาร (กรณีชาวต่างประเทศ)
สำหรับฝ่ายหญิงที่ต้องการรักษานามสกุลเดิมหลังสมรส สามารถแจ้งความประสงค์ต่อเจ้าหน้าที่ได้ทันทีในวันจดทะเบียน โดยใช้เอกสารปกติเหมือนการจดทะเบียนทั่วไป
สถานที่และขั้นตอนการจดทะเบียนสมรสอัปเดตปี 2569
คู่สมรสสามารถยื่นคำร้องได้ที่ สำนักงานเขต, ที่ว่าการอำเภอ, สถานเอกอัครราชทูตไทย หรือสถานกงสุลไทย (หากอยู่ต่างประเทศ) รวมถึงสถานที่พิเศษในโอกาสต่างๆ เช่น วันวาเลนไทน์ ขั้นตอนมีดังนี้:
- เตรียมเอกสารให้พร้อมและยื่นคำร้องได้ทุกแห่ง โดยไม่ต้องคำนึงถึงภูมิลำเนา
- เดินทางไปยังสถานที่จดทะเบียนที่เลือก
- ยื่นคำร้องและกรอกแบบฟอร์มตามที่เจ้าหน้าที่กำหนด
- ตรวจสอบข้อมูลและเซ็นชื่อรับรอง
- รับใบจดทะเบียนสมรสอย่างเป็นทางการ
นอกจากนี้ ต้องมี พยาน 2 คน ที่บรรลุนิติภาวะแล้วลงนามรับรอง ซึ่งไม่จำเป็นต้องเป็นญาติใกล้ชิด อาจเป็นเจ้าหน้าที่ที่ทำการจดทะเบียนให้ก็ได้
ค่าธรรมเนียมและข้อควรรู้เพิ่มเติม
การจดทะเบียนสมรสที่สำนักทะเบียนปกติ ไม่เสียค่าธรรมเนียม แต่หากจดทะเบียนนอกสถานที่ เช่น ตามโรงแรมหรือสถานที่จัดงาน ต้องเสียค่าธรรมเนียม 200 บาท พร้อมจัดหายานพาหนะรับ-ส่งเจ้าหน้าที่
สำหรับคู่สมรสต่างชาติ ฝ่ายไทยต้องเตรียมบัตรประชาชนหรือหนังสือเดินทางไทย พร้อมพยาน 2 คน (ฝ่ายละ 1 คน) ส่วนชาวต่างชาติต้องมีใบโสดที่รับรองจากประเทศต้นทาง แปลเป็นไทยและรับรองนิติกรณ์เอกสาร รวมถึงหนังสือเดินทางและหนังสือยินยอมจากบิดามารดา (หากอายุต่ำกว่า 20 ปี)
แม้การจดทะเบียนสมรสต้องทำต่อหน้าเจ้าหน้าที่ แต่สามารถ จองคิวออนไลน์ล่วงหน้า ผ่านเว็บไซต์ www.bora.dopa.go.th เพื่อเลือกวันและเวลาที่สะดวก ลดเวลารอคิวในวันจริงได้
การจดทะเบียนสมรสไม่เพียงเป็นพิธีทางกฎหมาย แต่ยังเปิดโอกาสให้คู่สมรสได้รับสิทธิประโยชน์ต่างๆ ตามกฎหมายอย่างเต็มที่ ภายใต้แนวคิดสมรสเท่าเทียมที่ส่งเสริมความเท่าเทียมในสังคมไทย